
⚖️تحلیل رأی وحدت رویه ۸۱۰ هیأت عمومی دیوان عالی کشور | گفتوگو با دکتر نیک نژاد
🎙️ برنامه تحلیل آرای قضایی | قسمت ۳
✍️ رأی وحدت رویه شماره ۸۱۰ هیأت عمومی دیوان عالی کشور، یکی از مهمترین و اثرگذارترین آراء سالهای اخیر در حوزه حقوق مدنی و معاملات معارض است؛ رأیی که بهطور مستقیم به تفسیر قسمت اخیر ماده ۴۵۴ قانون مدنی میپردازد و تکلیف انتقال مال در فرض وجود خیار شرط یا تخلف از شرط را روشن میکند.
این قسمت به یک پرسش اساسی پاسخ میدهد: اگر خریدار با وجود شرط عدم انتقال یا وجود خیار، مال را به دیگری واگذار کند، سرنوشت معامله دوم چیست؟
👨⚖️ در این گفتوگوی تحلیلی، دکتر جواد نیکنژاد — دکتری حقوق خصوصی، وکیل دادگستری و عضو هیأت علمی دانشگاه — با نگاهی دقیق و استدلالی توضیح میدهد که چرا رأی ۸۱۰ نقطه عطفی در تحلیل اثر خیارات بر تصرفات ناقله محسوب میشود و چگونه باید میان «صحت ابتدایی معامله دوم» و «اثر فسخ قهقرایی» تفکیک کرد.
او تشریح میکند که از منظر رأی وحدت رویه ۸۱۰، در صورت وجود شرط ضمنی حفظ عین، انتقال بعدی مشتری معاملهای مراعی است که با اعمال خیار، منفسخ شده و عین باید به فروشنده مسترد گردد؛ تحلیلی که آثار آن تنها به خیار شرط محدود نمیشود و طیفی از خیارات قراردادی را در بر میگیرد.
پرسشهای کلیدی این گفتوگو:
▪️ آیا وجود خیار، بهتنهایی مانع انتقال معتبر مال است؟
▪️ تفاوت خیار قانونی و خیار قراردادی در اثرگذاری بر معاملات بعدی چیست؟
▪️ شرط ضمنی عدم انتقال چگونه از مواد ۲۲۰ و ۲۲۴ قانون مدنی استنباط میشود؟
▪️ معامله دوم صحیح است یا غیرنافذ یا منفسخ؟
▪️ رأی ۸۱۰ چه تأثیری بر امنیت معاملات ملکی دارد؟
🎯 این قسمت، تحلیلی دقیق و کاربردی از یکی از مهمترین آراء وحدت رویه در نظام حقوقی ایران است؛ جایی که تعارض میان «ثبات معاملات» و «حمایت از حق فسخ» بهصورت عملی حلوفصل میشود و مسیر اقدام حقوقی در دعاوی ملکی شفاف میگردد.
🗣️ به نظر شما، رأی وحدت رویه ۸۱۰ بیشتر در جهت تقویت حقوق بایع اولیه است یا محدودکننده گردش معاملات بعدی؟
نظر خود را در بخش دیدگاهها بنویسید.
📺ویدیوی کامل این گفتوگو را در آپارات، یوتیوب و وبسایت انتشارات مجد تماشا کنید.
📌 این برنامه را برای وکلا، کارآموزان وکالت، دانشجویان حقوق و فعالان حوزه دعاوی ملکی ارسال کنید.